شورای شهر، آوردگاه تخصص یا جولانگاه ناکارآمدی!/علی کارگران، دکترای عمران و عضو هیأت علمی دانشگاه

مدیریت شهری، فراتر از یک وظیفه اداری، نوعی کنشگری استراتژیک برای ترسیم چشم‌انداز فردای شهر است. با این حال، تداوم حضور افراد غیرمتخصص در شورای شهر، نه یک خطای مدیریتی، که خیانتی نابخشودنی به حقوق شهروندی و سرمایه‌های شهری است.

شورای شهر نه «محل آزمون و خطا» است و نه «بنگاه‌داری اقتصادی»؛ نه پایگاهی برای ارتقای جایگاه اجتماعی افراد است و نه فرصتی برای اشتغال و کارآموزی به بهای هدررفت منابع عمومی. متأسفانه مشاهده می‌شود که برخی با رویکردی فرصت‌طلبانه، شورا را «نردبان ارتقای فردی»، «محل تسویه حساب‌های شخصی و سیاسی» و «ابزاری برای اخذ مدارک دانشگاهی» جهت انتصاب کلمه «دکتر» جلوی نام خود قرار داده‌اند.

کسی که بر کرسی شورا تکیه می‌زند، باید پیش‌شرط «تزکیه از امیال شخصی» را احراز کرده باشد. ورود به این نهاد با عقده‌های سرکوب‌شده از برکناری‌های گذشته یا نیاز به جبران شکست‌های پیشین، جز تحمیل هزینه‌های سنگین به پیکره شهر نتیجه‌ای نخواهد داشت. منتخب مردم باید تمام دغدغه‌های شخصی و منافع جناحی را پشت درهای شورا بگذارد و تنها «توسعه شهر» را در اولویت قرار دهد.

برای خروج از این وضعیت، ملاک‌های انتخاب باید از سطح «رابطه‌سالاری» (قومیت‌گرایی، محله‌محوری و رفیق‌بازی) به سطح «شایسته‌سالاری» ارتقا یابد.
شورای شهرِ کارآمد، نیازمند «شورایِ متخصصان» است؛ نه محفلی برای افرادی که شهر را به ابزاری برای ارتقاء شخصی خود تبدیل کرده‌اند.
معیارهای اصلی انتخاب باید بر پایه اصول زیر استوار باشد:

۱. تخصص و تجربه عملیاتی: داشتن دانش تخصصی با درجات عالی در حوزه‌های عمران، شهرسازی، معماری، برنامه‌ریزی و خدمات شهری برای درک درستِ «اقتضائات محیطی».

۲. سواد تشکیلاتی و تعاملی: توانایی کار جمعی، شناخت ساختارهای اداری، قدرت چانه‌زنی بالا برای پروژه های بزرگ، جذب بودجه و امتیازات از سطوح استانی و کشوری در راستای منافع مردم‌ و توسعه متوازن شهر.

۳. معتمد، متعهد و شجاع: دلسوز بودن و دارا بودن روحیه حلم و تدبیر و داشتن شجاعت لازم برای دفاع از حقوق شهروندی.

۴. بینش و باور توسعه‌‌گرایانه: داشتن کارنامه‌ای که نشان دهد فرد برای حل مسائل شهر به میدان آمده است، نه برای حبّ دنیوی و امیال شخصی و جبران سرخوردگی‌های گذشته خود و از طرفی به حداقل‌ها و روزمرگی راضی نیست و هدفش توسعه کمی و کیفی همه حوزه‌های شهری می‌باشد.