ناتوانی سازمان ملل در مدیریت بحرانها و تنشها/ دکتر همتی
- شناسه خبر: 19545
- تاریخ و زمان ارسال: 11 مهر 1405 ساعت 14:30

هشتاد و یکمین نشست مجمع عمومی سازمان ملل از هفته گذشته در نیویورک برگزار شد که با حواشی خاصی همراه بود و به همین بهانه به صورت گذرا به نقش این سازمان در تامین صلح و امنیت جهانی میپردازیم و بخشی از ناتوانیها و ضعفهای آن را بیان نموده و برخی از راهکارهای اصلاح ساختاراین سازمان مهم را اشاره می نماییم.
سازمان ملل متحد پس از پایان جنگ جهانی دوم و در سال ۱۹۴۵ میلادی با هدف جلوگیری از تکرار جنگ های ویرانگر تشکیل گردید و جایگزین جامعه ملل شد و در همان سال نیز منشور سازمان به تصویب رسید ولی در عمل نتوانست نقش حیاتی و مهم خود را آنطور که باید و شاید ایفا نماید و رفته رفته تاثیرگذاری نسبی آن کمرنگ می شود و بازتاب آن هم به صورت جنگها و نزاعهای گوناگون در گوشه و کنار دنیا میباشد که گاهی مخاطره آمیز و خطرناک میباشند.
از دلایلی که این سازمان بزرگ و بینالمللی به یک سازمان منفعل و کم اثر تبدیل شده در دو بخش خلاصه میگردد که بخش اول مربوط به نقص و ضعف در قوانین مربوط، از جمله منشور سازمان ملل است که باید مورد بازنگری و اصلاح قرار گیرد و برای مثال ترکیب اعضای شورای امنیت به ویژه ۵ عضو دائم آن که در واقع پیروز جنگ جهانی دوم هستند باید تغییر نماید بطوری که همه کشورهای جهان نقش موثری در آن داشته باشند و طبعا حق وتو که باعث نابرابری و یکه تازی در این سازمان و در جامعه جهانی میگردد باید حذف شود تا یک کشور نتواند به جای همه کشورها تصمیم گیری نماید. و البته نیاز به اصلاحات زیاد دیگری وجود دارد که باید توسط کارشناسان و کشورهای مستقل جهانی به آن پرداخته شود.
بخش دوم هم مربوط به اجرای ناقص، جانبدارانه و ناعادلانه قوانین موجود و استانداردهای دوگانه در این رابطه است که نتیجه آن گزینشی برخورد کردن با موضوعات مختلف جهان و به تبع آن تشدید تنشها و اختلافات در سطح بینالمللی میباشد و در برخی موارد به جنگهای ویرانگر و خانمان برانداز منجر میشود.
اینکه رئیس جمهور آمریکا یا رئیس رژیم صهیونیستی در پشت تریبون سازمان ملل، ملت و دولت ایران را تهدید به نابودی میکنند با اصول و اهداف اولیه سازمان ملل و منشور این سازمان و قوانین مربوط در تعارض و تناقض است و حداقل اقدام در این باره، واکنش مناسب و درخور از طرف مدیران و کشورهای حاضر در این جلسه بود که متاسفانه صورت نگرفت و حتی هذیان و اراجیف ترامپ مورد تشویق واقع شد اگرچه ترک جلسه دهها نمایندگی کشورهای جهان هنگام سخنرانی نتانیاهو و شعار آزادی فلسطین تحسین برانگیز و قابل تقدیر است.در بند ۴ ماده ۲ منشور آمده است ” سازمان ملل متحد در روابط بینالمللی خود از تهدید یا توسل به زور علیه تمامیت ارضی، استقلال کشور یا هرگونه رفتاری که با اهداف ملل متحد مطابقت ندارد خودداری خواهند نمود” که قاعدتاً باید رئیس و مسئولین برگزاری این نشست تذکرات لازم را به تهدید کنندگان و نقض کنندگان منشور میدادند به ویژه اینکه حتی یکی از ارکان سازمان ملل یعنی دیوان کیفری لاهه با سخنان توهین آمیز ترامپ و همچنین حضور نتانیاهو به عنوان جنایتکار جنگی و محکوم این نهاد که حکم بازداشت دارد در نشست مجمع عمومی سازمان ملل و تکرار تهدیدهای گذشته خود مورد تمسخر واقع شد و جنایتکاران جنگی طلبکار شدند!
نکته تاسف بارتر اینکه برخی از کشورها و از جمله کشورهای مسلمان با نقض قوانین بینالمللی و قلدر مآبیها و جنگ طلبیهای آمریکا و اسرائیل همراهی میکنند و با در اختیار گذاشتن خاک کشورشان برای ایجاد پایگاه نظامی آنها و همسویی در اجرای تحریمهای ظالمانه و غیرقانونی آمریکا از جمله در زمینه هوانوردی در واقع به تضعیف قوانین بینالمللی و نهادینه کردن قانون جنگل در جهان کمک میکنند که قطعاً تبعات آن دامن آنها را خواهد گرفت کما اینکه هم اکنون نیز در چاهی که خود کندهاند گرفتار آمدهاند.
در هر صورت ایران عزیز و همه کشورهای مستقل و عزتمند طبق فرهنگ و اصول بنیادین خود و بر اساس منشور سازمان ملل از جمله ماده ۵۱ که میگوید” در صورتی که یک عضو ملل متحد مورد تجاوز مسلحانه واقع شود هیچ یک از مقررات این منشور به حق طبیعی دفاع مشروع انفرادی یا اجتماعی تا موقعی که شورای امنیت اقدام لازم برای حفظ صلح و امنیت بین المللی به عمل آورد لطمه وارد نخواهد آورد” به دفاع قانونمند و عزتمندانه خود ادامه خواهند داد و با تشکیل نشستهای” دفاع از حقوق بین الملل”در پی اصلاح ساختار سازمان ملل میباشند.









